جواب يكى از اصحاب كه از اختلاف احاديث مىپرسيد ، فرمود : « عده‌اى هستند كه با تأويل احاديث ما مىخواهند به دنيا و رياست برسند » . « 1 » بدين‌سبب در قرن دوم هجرى و بعد از آن‌كه تشيّع گسترش يافته بود ، بعد از شهادت امام صادق عليه السّلام و امام كاظم عليه السّلام و امام حسن عسكرى عليه السّلام اين‌گونه افراد سودجو و رياست‌طلب ، ميان شيعيان زياد پيدا مىشدند و با انگيزه‌هاى مالى و رياستى فرقه‌هايى را ايجاد مىكردند ؛ بعد از امام باقر عليه السّلام ، مغيرة بن سعيد ادعا كرد كه او امام است و امام سجاد و امام باقر عليهما السّلام به او سفارش كرده‌اند ؛ از اين‌رو طرفدارانش مغيريه ناميده مىشدند . بعد از شهادت امام صادق عليه السّلام فرقه‌هاى ناووسيه و خطابيه پديد آمدند كه رهبران آنها به منظور جذب مردم به سوى خود ، از نام امام صادق و فرزندش ، اسماعيل ، استفاده مىكردند ؛ ابن ناووس رهبر فرقه ناووسيه است ؛ آنان مرگ امام صادق عليه السّلام را انكار كردند و او را مهدى انگاشتند و خطابيه مرگ اسماعيل فرزند امام صادق عليه السّلام را منكر شدند و رهبران‌شان خود را بعد از اين دو بزرگوار ، امام معرفى كردند . « 2 » اوج انگيزه‌هاى مالى در ايجاد فرقه ، بعد از شهادت امام كاظم عليه السّلام است . يونس يكى از اصحاب امام كاظم عليه السّلام نقل مىكند كه وقتى ابو الحسن امام كاظم عليه السّلام از دنيا رفت ، هريك از نوّابش پول و مال فراوانى در اختيار داشتند ، از اين‌رو بر حضرت توقف كردند و منكر وفات وى شدند ؛ به‌طور نمونه نزد زياد قندى انبارى هفتاد هزار دينار و نزد على بن حمزه سى هزار دينار بود ؛ يونس مىگويد : « وقتىكه من آن وضع را ديدم و حقيقت برايم روشن شد و نيز جريان امامت حضرت رضا عليه السّلام را دانستم ، شروع كردم به بازگو كردن حقايق و مردم را به‌سوى آن حضرت دعوت كردم ، آن دو نفر دنبالم فرستادند و گفتند : چرا مردم را به امامت رضا دعوت مىكنى ؟ اگر مقصود تو رسيدن به پول است ، ما تو را بىنياز مىكنيم و ده هزار دينار به من پيشنهاد كردند ؛ اما من قبول نكردم . آنها بر من خشم گرفتند و اظهار دشمنى و عداوت با من كردند » . « 3 » سعد بن عبد الله اشعرى نيز مىگويد :

--> ( 1 ) . شيخ طوسى . اختيار معرفة الرجال ( رجال كشى ) ، مؤسسة آل البيت لا حياء التراث ، قم ، 1404 ه ، ج 1 ، ص 374 . ( 2 ) . همان كتاب ، ص 80 . ( 3 ) . زين عاملى ، محمد حسين . همان ، ص 123 به نقل از غيبة شيخ طوسى ، ص 46 .